Haya Fıkhı Hayanın islamdaki yeri

Hayâ, kişinin ahlaksızlıklardan sakınmasını ve başkalarına karşı olan hakları yerine getirmesini gerekli kılanbir haslettir. Allah (azze ve celle), bu özelliği insanlara haskılmıştır ki; nefislerinin emrettiği utanç verici hallerden sakınsınlar, hayâsızca hevâlarına uyan hayvanlar gibi olmasınlar.
Günaha düşmek ve hayâdan yoksun olmak, birbirini takip eden iki durumdur; her ikisi de bir diğerine sebep olur ve birbirinin varlığını gerektirir.
“Takva elbisesi ise, o daha hayırlıdır” (Araf 7/26)
Ma’bed el-Cühenî bu ayet hakkında; ‘Takva elbisesi hayâdır’ der.
Süfyan bin Uyeyne (rahimehullah) şöyle söyler:
“Hayâ, takvanın en hafifidir ve kul da hayâ etmedikçe Rabbinden korkmaz. Salihler, sahip oldukları hayâdan başka neyle takvaya ulaştılar ki?”